Nova Scotia Duck Tolling Retriever: het ras van Nova
Mijn eigen hond Nova is een Nova Scotia Duck Tolling Retriever, kortweg Toller. Het ras ziet eruit als een kleine vos met een retrieverhart en wordt vaak gekozen om het uiterlijk. Wat je in huis haalt is vooral een werkhond met een groot hoofd vol plannen.
Waarvoor de Toller is gefokt
De Toller komt uit het zuiden van Nova Scotia in Canada. Jagers gebruikten hem om eenden te "tollen": de hond rende speels heen en weer langs de waterkant, met zijn witte staartpunt zichtbaar en nieuwsgierige eenden zwommen dichterbij. Daarna apporteerde hij het geschoten wild uit het koude water. Dat verklaart het gedrag dat je thuis ziet: veel beweging, veel spel, een sterke apporteerdrift en een hond die graag opvalt.
Leven met Nova: wat ik in de praktijk zie
Nova is slim, snel en intens. Ze heeft een oefening na twee keer door en verzint daarna zelf een variant als ik niet duidelijk genoeg ben. Ze is gevoelig voor mijn stemming en heeft rust net zo hard nodig als beweging. Haar drukste momenten komen bijna altijd na een dag met te veel prikkels, niet na een dag met te weinig wandelen.
De beroemde Toller-schreeuw hoor ik bij haar vooral bij waterwerk. Zodra ze ziet dat er een apport het water in gaat, is de opwinding niet meer binnen te houden.
Ik heb er bewust voor gekozen om elke week met haar naar jachttraining te gaan. Een Toller is gefokt om te werken. Die behoefte los je niet op met langere wandelingen, wel met echt werk: zoeken, apporteren en samenwerken op afstand.
Wat bij Nova werkt, hoeft niet bij elke hond te werken. Elke Toller is anders en de lijn waar hij uit komt maakt veel verschil.
Karakter
- Werkhond in een klein formaat. Een Toller wil iets dóén. Zonder taak verzint hij er zelf een en die bevalt jou meestal minder.
- Gevoelig. Hij reageert sterk op spanning, harde stemmen en onrust in huis. Een harde aanpak maakt een Toller onzeker of eigenwijs, nooit gehoorzaam.
- Gereserveerd bij vreemden. Anders dan veel andere retrievers is een Toller niet met iedereen meteen vriendjes. Dat is normaal, zolang hij niet angstig wordt.
- Vocaal. De "Toller-schreeuw" is een hoog, doordringend geluid van opwinding. Je voorkomt het niet helemaal, maar je kunt de opwinding vóór vertrek wel omlaag brengen.
- Laat volwassen. Reken op pubergedrag tot een jaar of twee.
Wat een Toller nodig heeft
| Beweging | Als volwassen hond ruim een uur per dag, met variatie: wandelen, zwemmen, apporteren. Liever twee goede wandelingen dan één lange. |
|---|---|
| Hoofdwerk | Dagelijks: zoekspelletjes, apporteren met regels, trucjes, neuswerk. Tien minuten hoofdwerk maakt een Toller vaak meer tevreden dan een half uur rennen. |
| Rust | Leer hem actief rust nemen, met een vaste plek en een vast moment. Een Toller die altijd "aan" staat, wordt druk en schreeuwerig. |
| Vacht | Wekelijks borstelen, in de rui vaker. De vacht is waterafstotend; niet te vaak wassen. |
| Sport | Geschikt voor apporteerwerk, neuswerk, behendigheid en mantrailing. Kies wat bij jullie past; het gaat om de samenwerking. |
Gedragsvragen die ik bij Tollers vaak zie
- Schreeuwen en piepen van opwinding, vooral in de auto en bij het pakken van de lijn. Werk aan de opbouw ernaartoe: rustig aanlijnen, pas vertrekken als hij stil is.
- Overprikkeling. Te veel nieuwe dingen op een dag levert 's avonds een hond op die niet tot rust komt. Minder doen helpt meer dan langer wandelen.
- Gereserveerdheid die doorslaat naar angst bij vreemden of drukte, vooral als de socialisatie in de puppytijd dun was. Niet dwingen; afstand en tijd geven.
- Jagen op vogels en wild. Het zit in het ras. Een betrouwbaar hierkomen en een lange lijn in het bos zijn geen luxe.
- Verveling in huis: slopen, blaffen, zelf werk zoeken. Meestal te weinig hoofdwerk, niet te weinig beweging.
Voor wie wel, voor wie niet
- Actieve mensen die graag samen iets doen met hun hond: buiten zijn, trainen, een hondensport.
- Een rustig huishouden waar een gevoelige hond ook tot rust kan komen.
- Mensen die een slimme hond leuk vinden, ook als die slimheid soms tegen ze werkt.
- Niet als je een hond zoekt die vooral meegaat en verder weinig vraagt.
- Niet als je lange dagen van huis bent zonder oplossing voor de hond.
- Niet als je in een appartement woont met dunne muren en buren die niet tegen een schreeuw kunnen.
- Niet alleen om het uiterlijk. Dat is de meest gehoorde reden en de slechtste.
Gezondheid en aanschaf
Bekende aandachtspunten bij het ras zijn erfelijke oogaandoeningen (zoals PRA en CEA), heupdysplasie en een aantal auto-immuunziekten. Een goede fokker laat de ouderdieren testen en is aangesloten bij de rasvereniging; vraag naar de uitslagen. Tollers zijn in Nederland niet zeldzaam meer, maar goede nestjes hebben vaak een wachtlijst. Neem de tijd: een fokker die vragen stelt over jullie leven, is een goed teken.
Toller als puppy
Begin met rust, ritme en heel kleine stapjes in de wereld. Een Tollerpup leert razendsnel, ook ongewenste dingen zoals piepen voor aandacht. Beloon stilte, bouw alleen zijn vroeg op en houd de eerste weken klein. Zie het puppyjaar en de puppychecklist. Wil je begeleiding bij een Tollerpup of -puber? Dan weet ik uit eigen ervaring waar je tegenaan loopt.
Veelgestelde vragen
Is een Toller een goede gezinshond?
In een actief en rustig gezin wel. Tollers zijn aanhankelijk naar hun eigen mensen, maar gevoelig voor drukte en spanning. Met jonge kinderen vraagt dat extra aandacht voor rustmomenten.
Hoeveel beweging heeft een Toller nodig?
Een volwassen Toller heeft ruim een uur per dag nodig, met afwisseling, plus dagelijks hoofdwerk. Het hoofdwerk is minstens zo belangrijk als de kilometers.
Waarom schreeuwt mijn Toller?
De Toller-schreeuw is een uiting van opwinding, vaak vlak voor iets leuks, zoals waterwerk of een apport. Je voorkomt hem door de opbouw rustiger te maken: niet vertrekken zolang hij schreeuwt en het moment van aanlijnen saai houden.
Is een Toller geschikt als eerste hond?
Het kan, maar het is een pittige keuze. Wie een Toller als eerste hond neemt, doet er goed aan vanaf de puppytijd begeleiding te zoeken en elke dag tijd vrij te maken voor training.
Wat is het verschil met een Golden Retriever?
De Toller is kleiner, sneller, intenser en gereserveerder bij vreemden. Een Golden is doorgaans makkelijker in de omgang en socialer met iedereen. Beide zijn apporteurs die werk en nabijheid nodig hebben.